Να συγχωρήσω ή όχι;

Να συγχωρήσω ή όχι;.

Γράφει η Τζοβάρα Αγγελική, ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια*

 

Η συγχώρεση είναι μια συνειδητή διαδικασία να εγκαταλείψει κανείς το αίσθημα του θυμού και της μνησικακίας. Παρόλο που ο όρος «συγχώρεση» παραπέμπει σε θρησκευτικές έννοιες, δεν έχει τόσο να κάνει με τη θρησκεία. Η συγχώρεση δεν σημαίνει απλώς ότι κάποιος έχει ξεχάσει ή έχει δικαιολογήσει μια προσβλητική πράξη, αλλά απεναντίας ότι την έχει αναγνωρίσει και πήρε συνειδητά την απόφαση να απαλλαγεί από τον πόνο που προκάλεσε η παραπάνω πράξη. Όταν κάποιος συγχωρεί, δεν συνεπάγεται απαραίτητα ότι υπάρχει συμφιλίωση ενώ οι παρανόηση της έννοιας της συγχώρεσης ενδέχεται να βλάψει, ειδικά σε τοξικές και επισφαλείς σχέσεις.  Λόγου χάρη, κάποιος μπορεί να είναι σε θέση να συγχωρήσει ένα φίλο, που αδίκησε με κάποιο τρόπο, ωστόσο ενδέχεται να έχει συναισθηματικές και σωματικές επιπτώσεις η ενδεχόμενη διατήρηση μιας τέτοιας σχέσης.

Είναι επίσης εφικτό να συγχωρήσει κανείς, χωρίς παράλληλα να υποβαθμίζει ή να αρνείται την προσβολή, ενώ η διαδικασία της συγχώρεσης μπορεί να γίνει απαιτητική όταν η προσβλητική πράξη έγινε σκόπιμα. Ο τρόπος με τον οποίο κάποιος συγχωρεί τις πράξεις των άλλων, εξαρτάται από την προσωπική σημασία της έννοιας της συγχώρεσης-αναπτύσσοντας ενσυναίσθηση για το άλλο άτομο ή αποκαθιστώντας τις σχέσεις με κάθε τρόπο.  

Η διαδικασία της συγχώρεσης είναι συχνά απαραίτητη στην περίπτωση προσβολής της προσωπικότητας, των φίλων ή της οικογένειας ακόμη και των ηθικών αξιών και των πεποιθήσεων ενός ανθρώπου. Ορισμένοι άνθρωποι συγχωρούν με το να:

  • Αντιλαμβάνονται το λόγο της προσβλητικής συμπεριφοράς, συζητώντας το θέμα.

  • Αναπτύσσουν ενσυναίσθηση της οπτικής και της θέσης του άλλου.

  • Αποφεύγουν να επικεντρωθούν στο θυμό ή τη λύπη απέναντι στο πρόσωπο που τους προσέβαλλε.

  • Ανακαλούν καταστάσεις που εκείνοι φέρθηκαν άδικα και να συγχωρούν τους άλλους σαν να συγχωρούν τον εαυτό τους.

  • Δηλώνουν στο άλλο άτομο ότι το συγχωρούν.

  • Αντλούν πνευματικά, ηθικά και θρησκευτικά διδάγματα.

  • Αναλογίζονται τις αρνητικές συνέπειες του να κρατούν κακία.

Στη ζωή ενός ανθρώπου, είναι αναπόφευκτο να μην συγχωρήσει μια άδικη ή προσβλητική πράξη. Αρκετοί από εμάς που πήραμε αποφάσεις για τις οποίες αργότερα μετανιώσαμε, αντιμετωπίσαμε δυσκολία να συγχωρήσουμε τον εαυτό μας που έκανε τέτοιες επιλογές. Κατά συνέπεια έχουμε την τάση να κρίνουμε τον εαυτό μας αυστηρότερα σε σχέση με τους άλλους, δεν τον συγχωρούμε όταν κάνει λάθος σε σχέση με κάποιον άλλον που θα έκανε το ίδιο λάθος με εμάς και θα τον κρίναμε με μεγαλύτερη επιείκεια.

Λόγω του ότι διατηρούμε συναισθήματα θυμού, θλίψης οδηγούμαστε σε κακή υγεία σωματικά και ψυχικά, αυξάνεται το άγχος, η κατάθλιψη και το στρες που συνεπάγονται σωματικά συμπτώματα όπως αυξημένη πίεση, πόνους και κόπωση.

Το να συγχωρεί κανείς δεν ωφελεί μόνο το πρόσωπο που συγχωρείται αλλά και εκείνον που φτάνει στο σημείο να το κάνει. Έρευνες δείχνουν ότι η αδυναμία ή η απροθυμία να συγχωρήσει κανείς, ενδέχεται να επιφέρει αρνητικές επιπτώσεις στην ψυχική υγεία, συμβάλλοντας μερικώς στην εμφάνιση συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους. Τα οφέλη όμως της συγχώρεσης ανάγονται σε καλύτερα επίπεδα σωματικής και ψυχικής υγείας και ποιοτικότερων και βαθύτερων σχέσεων. Παράλληλα βρέθηκε ότι επιλύουν αποτελεσματικότερα τις διαμάχες, αποκαθιστούν κατεστραμμένες σχέσεις με φίλους και συναδέλφους και βιώνουν περισσότερη ενσυναίσθηση και θετικότερα συναισθήματα για τους ανθρώπους γενικά.

Κρατώντας κακία, ο άνθρωπος οδηγείται αναπόφευκτα στο θυμό, την πικρία και τη συναισθηματική αναταραχή, ενώ η ψυχική του υγεία επηρεάζεται άμεσα από τα επιζήμια συναισθήματα που προκύπτουν όταν η συγχώρεση δεν επιτυγχάνεται. Δυστυχώς, για κάποιους ανθρώπους η συγχώρεση μοιάζει αδύνατη γεγονός που δύναται να τους δυσκολέψει αρκετά ως προς τη διαχείριση αυτής της κατάστασης. Η θεραπεία βοηθά το άτομο να συνειδητοποιήσει ευκολότερα την κατάσταση και τους λόγους που οδήγησαν στην προσβλητική συμπεριφορά, να αναπτύξει ενσυναίσθηση για το πρόσωπο που τον αδίκησε και να ανακαλύψει τις θετικές συνέπειες της συγχώρεσης.

 

*Η Αγγελική Τζοβάρα είναι ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια με έδρα την Ηγουμενίτσα, τηλ. επικοινωνίας 6983719069

Εφημερίδα Θεσπρωτών Διαβουλευση.
Σχολιάζοντας την Θεσπρώτία και την επικαιρότητα της.
Ολα τα νεα και οι ειδήσεις απο Ηγουμενιτσα, Φιλιάτι, Θεσπρωτία και όλη την Ήπειρο. Οτι συμβάινει στην Θεσπρωτία ανεβαίνει πρωτα εδώ.

Σχόλια