Μήπως είμαι ναρκισσιστής;

Μήπως είμαι ναρκισσιστής;.

της Αγγελικής Τζοβάρας ψυχολόγου-ψυχοθεραπεύτριας

Ως ναρκισσισμό καλούμε την υπερβολική ενασχόληση με τον εαυτό, την ματαιοδοξία, τον εγωκεντρισμό και την υποτίμηση των άλλων. Παρόλο που οι περισσότεροι άνθρωποι ανά περιόδους, εμφανίζουν την τάση να εξάρουν τον εαυτό, την προσωπικότητα και τα επιτεύγματά τους χωρίς απαραίτητα να είναι ναρκισσιστές, όταν ο ναρκισσισμός αποτελεί τον κυρίαρχο τρόπο με τον οποίο βλέπει κανείς τον κόσμο, ενδέχεται να πάσχει από ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας.  

Υπάρχει μία πληθώρα συμπτωμάτων που σχετίζονται με την ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητα τα οποία δεν εμφανίζονται σε όλες τις περιπτώσεις κάθε φορά. Οι άνθρωποι με ναρκισσιστικές τάσεις, παρουσιάζονται ως εγωκεντρικοί αλλά συχνά υποφέρουν από διαταραγμένη αίσθηση του εαυτού ή χρόνια χαμηλή αυτοεκτίμηση. Αποτελεί συν τοις άλλοις, μία κατάσταση κατά την οποία το άτομο υποφέρει από καθημερινές δυσκολίες στις σχέσεις, στο εργασιακό του περιβάλλον αλλά και στη σχέση με τον ίδιο του τον εαυτό καθώς αδυνατεί να διατηρήσει γνήσιες και ουσιαστικές αλληλεπιδράσεις οι οποίες καταστρέφονται από τις διαρκείς απαιτήσεις του και τον υποτιμητικό τρόπο με τον οποίο φέρεται.

Τα κυριότερα σημεία που επιβεβαιώνουν ότι κάποιος πλησιάζει ή εμφανίζει ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας, παρουσιάζονται παρακάτω:

  • ενασχόληση με φανταστικά σενάρια ή απόλυτη επιτυχία, δύναμη και δόξα

  • διαρκή ανάγκη για θαυμασμό και επιβεβαίωση

  • ισχυρή αίσθηση δικαιωματικότητας

  • ζηλεύει τους άλλους, ειδικά τα κατορθώματά τους ή θεωρεί ότι οι άλλοι πρέπει να τον ζηλεύουν

  • τάσεις μεγαλομανίας, υπερφίαλο εγώ

  • πεποίθηση ότι είναι ιδιαίτερος ή μοναδικός

  • θέτει μη ρεαλιστικούς στόχους

  • εκμεταλλεύεται τους άλλους

  • δυσκολία στην διατήρηση υγιών σχέσεων

  • απουσία ενσυναίσθησης, αδυναμία να αναλάβει την ευθύνη της συμπεριφοράς τους

  • δεν μπορεί να ανεχτεί την κριτική

 

Οι άνθρωποι με ναρκισσιστικές τάσεις εμφανίζουν ιδιαίτερη ευαισθησία στην απόρριψη επιδεικνύοντας ελάχιστη ενσυναίσθηση στα συναισθήματα των άλλων. Η σχέση με κάποιον ναρκισσιστή συχνά σημαίνει ότι χρειάζεται να παρέχει κανείς εξαιρετική συναισθηματική στήριξη και να αντιμετωπίζει ασταθή και απρόβλεπτη συμπεριφορά, εισπράττοντας ταυτόχρονα ελάχιστη συναισθηματική στήριξη σε ανταπόδοση. Το γεγονός αυτό καθιστά τη σχέση με έναν ναρκισσιστή μία δύσκολη και απαιτητική διαδικασία που πλήττει την αυτοπεποίθηση και εμπιστοσύνη των ανθρώπων που σχετίζονται μαζί του.

Τα χαρακτηριστικά των ναρκισσιστών είναι συνήθως η γοητεία και το γεγονός ότι είναι χειριστικοί τους προσδίδει τις περισσότερες φορές πλεονέκτημα στο εργασιακό τους περιβάλλον. Όσοι εργάζονται με κάποιον που πάσχει από ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για το αφεντικό ή κάποιον ανώτερο, αισθάνονται ότι εκφοβίζονται και χειραγωγούνται, ενώ την ίδια στιγμή ο ναρκισσιστής στο χώρο εργασίας είναι πιθανότερο να πυροδοτήσει μπούλινγκ και παρενόχληση.  

 

Η θεραπεία της ναρκισσιστικής διαταραχής προσωπικότητας στοχεύει στην αντιμετώπιση εμπειριών που έχουν συμβάλλει στη δημιουργία και συντήρηση των προβλημάτων. Μία δυσκολία έγκειται στο γεγονός ότι οι ναρκισσιστές δεν μπορούν να εντοπίσουν ελαττώματα στην προσωπικότητά τους. Μία από τις αποτελεσματικότερες θεραπείες για την ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας είναι η θεραπεία σχημάτων, όπου σχήματα είναι διάφορες παγίδες ζωής στις οποίες έχει υποπέσει το άτομο. Αυτή η προσέγγιση περιλαμβάνει τον εντοπισμό και τη μείωση των δυσλειτουργικών συμπεριφορών οι οποίες χρησιμοποιούνται για να διατηρήσουν τα σχήματα, δηλαδή τις παγίδες ζωής και μειώνουν την πιθανότητα αλλαγής τους, αφενός και αφετέρου βοηθά το άτομο να αναπτύξει υγιέστερες και πιο ευέλικτες εναλλακτικές συμπεριφορές θεραπεύοντας παράλληλα τα μη βοηθητικά σχήματα. Στην θεραπεία σχημάτων, η θεραπευτική σχέση θεωρείται η κορωνίδα για την επίτευξη αυτών των αλλαγών. Ακριβώς επειδή οι ανάγκες του ατόμου δεν έχουν καλυφθεί, ο θεραπευτής σχημάτων στοχεύει να ορίσει και να καλύψει αυτές τις ανάγκες με έναν οριοθετημένο τρόπο μέσα στη θεραπεία χρησιμοποιώντας ένα πλήθος τεχνικών όπως η εμπαθητική αντιπαράθεση αλλά και συμπεριφορικές και γνωσιακές στρατηγικές, οδηγώντας πιθανότατα σε κινητοποίηση για την δημιουργία άλλων υποστηρικτικών σχέσεων. Βοηθώντας το άτομο να προσδιορίσει χαμένες εμπειρίες ή ακάλυπτες ανάγκες στην παιδική ηλικία παρέχοντας ταυτόχρονα ευκαιρίες να τις αντιμετωπίσει στην θεραπευτική σχέση, η θεραπεία σχημάτων λειτουργεί ως αντίδοτο στις πρώιμες καταστροφικές εμπειρίες που οδήγησαν στον σχηματισμό των δυσλειτουργικών σχημάτων και των καταστάσεων εαυτού.

 

Εφημερίδα Θεσπρωτών Διαβουλευση.
Σχολιάζοντας την Θεσπρώτία και την επικαιρότητα της.
Ολα τα νεα και οι ειδήσεις απο Ηγουμενιτσα, Φιλιάτι, Θεσπρωτία και όλη την Ήπειρο. Οτι συμβάινει στην Θεσπρωτία ανεβαίνει πρωτα εδώ.

Σχόλια